Ook in de winter van 2025-2026 kunnen klanten van Fluvius die onvoldoende financiële middelen hebben om hun woning te verwarmen én beschikken over een digitale meter in voorafbetaling (prepaid), in aanmerking komen voor financiële steun om de woning te verwarmen. Hoor jij hierbij? Dan kan je tussen 1 november 2025 en 31 maart 2026 een minimale levering aardgas of elektriciteit met exclusief nachttarief aanvragen bij het OCMW van uw gemeente.
600.000 gezinnen maken aanspraak op goedkoper internet, maar toekenning is niet automatisch: zo werkt het (N+ artikel 13/03/2024)
Zo’n 600.000 gezinnen maken sinds 1 maart aanspraak op een goedkope internetverbinding. Maar ze krijgen dat sociaal tarief niet automatisch toegekend, ze moeten er zelf voor in actie komen. Hoe werkt het? (Johan Rasking)
De federale overheid verplicht de telecomoperatoren om een goedkoop internettarief aan te bieden aan “personen of gezinnen in een kwetsbare situatie”. Het gaat om mensen met een uitkering wegens ernstige handicap of met een beperkt inkomen, zoals het leefloon of een klein pensioen. Op die manier wil minister van Telecom Petra De Sutter (Groen) ook de zwakste bevolkingsgroepen toegang bieden tot betaalbaar internet.
Sinds 1 maart komen die gezinnen met een laag inkomen in aanmerking voor een internetverbinding tegen maximaal 19 euro per maand. Opgelet: het gaat om een vaste internetverbinding, in huis, niet om mobiel internet op de smartphone.
Wie dat wil, kan goedkoop internet combineren met een andere dienstverlening door de telecomoperator, zoals digitale tv of vaste telefoon (het aanbod is afhankelijk van de operator). Die combinatie mag maximaal 40 euro per maand kosten. Daarbovenop kan een rechthebbende op het sociaal tarief nog andere diensten toevoegen aan zijn telecombundel, maar dan aan de normale commerciële prijs.
Niet op de hoogte
Het idee van een sociaal telecomtarief is niet nieuw. Al jaren zijn de telecomoperatoren die vaste telefonie of vast internet aanbieden (en een jaaromzet halen van meer dan 50 miljoen euro), verplicht om een sociaal tarief aan te bieden. Het gaat om een forfaitaire korting van 11,50 euro op de maandelijkse factuur.
Maar dat systeem was volgens minister De Sutter onvoldoende performant. Naar schatting 400.000 potentiële rechthebbenden waren er niet eens van op de hoogte – en maakten er dus geen gebruik van. Bovendien garandeerde die formule – met een korting op een ‘normaal’ tarief – niet dat de betrokkenen ook effectief het goedkoopste telecomabonnement in huis haalden.
Betere informatie
In het nieuwe systeem garandeert het sociaal tarief wel een bodemprijs op de markt; in theorie kunnen de telecombedrijven, op vrijwillige basis, zelfs onder het wettelijke tariefmaximum van 19 euro gaan. Minister De Sutter hoopt met een uitgebreide informatiecampagne de doelgroep beter dan voorheen te informeren over het recht op goedkoop internet. Wie tot de doelgroep behoort, zal per brief ingelicht worden over hoe het sociaal tarief kan aangevraagd worden: online, telefonisch of in een telecomwinkel.
De aanvraagprocedure is vereenvoudigd, maar van een automatische (ambtshalve) toekenning is er geen sprake. Elke betrokkene moet zelf nog in actie komen. Om zo veel mogelijk mensen uit de doelgroep te bereiken, doen ook de OCMW’s en allerlei sociale organisaties mee met de informatiecampagne. Vanaf 18 maart is er bovendien een tool beschikbaar op de overheidswebsite sociaalinternetaanbod.be om na te gaan wie recht heeft op het sociaal internettarief.
Op die website, beheerd door de federale overheidsdienst Economie, vindt u een gedetailleerde vragen- en antwoordenlijst over het nieuwe systeem. Daarin leert u bijvoorbeeld dat elke aanvraag door de operatoren ter controle doorgespeeld wordt naar de FOD Economie. Bij groen licht zal het contract binnen de zeven dagen ingaan.
Goed om te weten: het sociaal internetaanbod wordt nooit met terugwerkende kracht toegepast. En de FOD Economie controleert elke zes maanden of u nog steeds recht heeft op het sociaal internetaanbod. Als dat niet het geval is, zal het telecombedrijf u een ander tariefplan moeten voorstellen, waarna u drie maanden de tijd heeft om te reageren.
Overstappen of niet?
Opgepast: wie nu reeds geniet van het oude kortingssysteem (-11,50 euro op de maandelijkse telecomfactuur), heeft niet automatisch ook recht op het nieuwe goedkope internet, waarschuwt de federale overheidsdienst Economie. “De voorwaarden om er recht op te hebben, zijn verschillend voor de beide regimes. Als u niets doet, behoudt u het sociaal tarief voor telecom volgens het oude regime.”
U leest het goed: ook het oude kortingssysteem blijft dus bestaan; wie nu al een sociaal tarief heeft, kan zijn bestaande abonnementsformule gewoon behouden en laten doorlopen. Dat kan verwarring veroorzaken, maar minister De Sutter verdedigt de dubbele aanpak: “Voor sommige gezinnen is het kortingssysteem interessanter, bijvoorbeeld omdat ze geen internet hebben maar wel een vaste telefoon in huis. Voor hen blijft het oude systeem gelden, zolang ze niet wisselen van telecomoperator.”
Minder keuze
In het oude systeem was/is de lijst van telecomoperatoren erg uitgebreid: Base, Mobile Vikings, Orange, Proximus, Scarlet, Telenet en Voo. Maar omdat in het nieuwe systeem alleen operatoren met een eigen netwerk verplicht zijn om mee te doen, gaat het slechts om drie telecombedrijven: Proximus (nationaal), Telenet (in Vlaanderen en delen van Brussel) en Voo (in Brussel en Wallonië). Voo is een dochtermerk van Orange. Klanten van de andere operatoren die toch van het nieuwe sociaal tarief willen genieten, moeten dus van operator veranderen.
De drie operatoren zijn bij wet verplicht om met hun goedkoop internetaanbod een aantal specificaties te volgen: de surfsnelheid moet minstens 30 Mbps download en 4 Mbps upload bedragen en klanten moeten minimaal 150 GB data per maand kunnen verbruiken.
Ze doen dat elk op hun manier. Proximus lanceert het sociaal abonnement aan de minimumvoorwaarden inzake snelheid en volume: 30 Mbps download en 4 Mbps upload; dat is een pak minder snel dan in het ‘commerciële’ Internet Start Fiber-pakket van Proximus (met 120 MBps download en 20 Mbps upload).
Telenet biedt meer snelheid: 100 Mbps download en 10 Mbps upload. Voo biedt 75 Mbps download- en 4 Mbps uploadsnelheid en geeft ook meer surfvolume: tot 500 GB per maand.
Wanneer heb je recht op sociaal tarief voor elektriciteit en gas? En hoeveel verschil maakt het? (N+Artikel uit het Nieuwsblad 30/08/2022)
Gratis zonnepanelen op je dak en in ruil afstappen van het sociaal tarief voor elektriciteit: dat is het aanbod dat CD&V wil doen aan mensen met een verhoogde tegemoetkoming. Maar wat is dat juist, “een sociaal tarief”, en wanneer heb je er recht op? En is het voorstel van CD&V haalbaar?
· Wat is het sociaal tarief?
“Het sociaal tarief voor elektriciteit en/of aardgas is een verminderd tarief voor bepaalde categorieën personen of huishoudens”, zegt de woordvoerder van energieregulator CREG. “ Het sociale tarief is bij alle energieleveranciers hetzelfde. Het wordt om de drie maanden vastgelegd, vroeger om de zes maanden.”
Hoeveel verschil maakt het sociaal tarief?
Voor de eerste drie maanden van 2022 bedroeg het sociaal tarief voor elektriciteitsaansluitingen met een enkelvoudige meter 24,263 eurocent per kilowattuur. Bij een gemiddeld verbruik van 3.500 kilowattuur betaalde je op jaarbasis bijgevolg 849,21 euro (daar kwamen nog een paar tientallen euro’s heffingen bij). Dat is ongeveer de helft van de actuele doorsneeprijzen die reguliere consumenten betalen.
Voor aardgas loopt het voordeel nog hoger door. Het sociaal tarief was hier begin dit jaar 2,961 eurocent per kilowattuur. Een gezin met een gemiddeld verbruik van 23.260 kilowattuur betaalt dan op jaarbasis 688,73 euro . Voor reguliere contracten loopt het jaarbudget voor gas, gerekend aan de tarieven van begin dit jaar op naar ongeveer 3.500 euro.
Wie geniet van het sociaal tarief?
Peter Heirman van het Netwerk tegen Armoede: “In principe wordt dat toegekend aan de zogenaamde beschermde klanten: mensen met een leefloon, met een andere vorm van maatschappelijke steun door het OCMW of mensen met een IGO (inkomensgarantie ouderen) of mensen die een tegemoetkoming krijgen vanwege een handicap, mensen met een zorgbudget voor ouderen of gezinnen met kinderen met een verhoogde toeslag voor het groeipakket (kinderbijslag). Ook huurders van een sociaal appartement met gemeenschappelijke meter hebben recht op het sociaal tarief. Sinds de zomer van vorig jaar is de groep uitgebreid met iedereen die recht heeft op een verhoogde tegemoetkoming – die dus een hogere terugbetaling van geneeskundige kosten krijgt.”
Energiekosten stijgen steeds. Het sociaal tarief niet?
Heidi Degerickx, van het Netwerk tegen Armoede: “Jawel. Het sociaal tarief is niet in steen gebeiteld, het fluctueert mee met de energieprijzen. Die rijzen almaar. Dus ook het sociaal tarief stijgt. Die stijging komt nu neer op ongeveer 300 euro, dus de sociaal meest zwakken betalen dit jaar 300 euro meer voor hun energie. Velen zullen nu denken: dat is niets in vergelijking met de stijging van mijn energiefactuur. Maar voor mensen in de laagste inkomenscategorie is dat wel zeer veel geld. Of: als je bijna niets hebt, is een extra kost van 300 euro heel zwaar.”
Hoeveel mensen genieten van het sociaal tarief?
Heidi Degerickx: “Het gaat om ongeveer 1 miljoen huishoudens in ons land. Omgerekend zijn dat ongeveer twee miljoen mensen. De spreiding van mensen die van het sociaal tarief genieten is ongelijk. In Vlaanderen valt negen procent van de bevolking onder het sociaal tarief, in Wallonië is dat 15 procent en in Brussel is dat zelfs 34 procent.”
Wat houdt het voorstel van de CD&V in?
Robrecht Bothuyne, Vlaams CD&V-parlementslid: “Het systeem van het sociaal energietarief is in niets structureel: energieverbruik subsidiëren is allesbehalve duurzaam en ecologisch niet slim. Wie nu in de groep van het sociaal tarief valt, zit ook in een onzekere situatie. De uitbreiding is – voorlopig – beperkt tot eind dit jaar. Wij willen die tijdelijke maatregelen vervangen door een structurele oplossing: wij stellen voor het sociale energietarief voor elektriciteit te vervangen door een meer duurzaam alternatief: zonnepanelen. De overheid legt die gratis, maar daarna krijg je ook geen sociaal tarief meer. Maar dan ben je ook veel minder afhankelijk van de energieleveranciers.”
Wat vinden experts van het voorstel?
“Wij vinden het een gemiste kans om echt aan structureel beleid te doen”, zegt Heidi Degerickx van Netwerk tegen Armoede. “Het aanbod om sociaal tarief in te ruilen voor gratis zonnepanelen is maar voor een zeer beperkte groep te realiseren. Huurders en appartementsbewoners vallen al uit de boot. Bij eigenaars valt het nog te bezien of het dak geschikt is om zonnepanelen op te leggen en, nog veel belangrijker, of de woning afdoende geïsoleerd is. Daarom legt dit voorstel de verkeerde prioriteiten. Woningen moeten eerst afdoende geïsoleerd worden, zeker de daken. Pas dan kan gedacht worden aan zonnepanelen. Het budget dat voor de voorgestelde maatregel voorzien zou worden, kan men beter investeren in betere isolatie van het woningpatrimonium in Vlaanderen. Dat moet de absolute prioriteit zijn.”
Professor Wim Van Lancker, armoedespecialist aan de Universiteit Antwerpen: “Het CD&V-voorstel is op zich wel een goed voorstel. Het zou mooi zijn als de overheid minderbedeelden de kans geeft op haar kosten zonnepanelen te leggen. Toch twee bedenkingen bij het voorstel. De CD&V wil deze oplossing aanbieden aan mensen die sinds vorige jaar pas genieten van het sociaal tarief, aan mensen die een verhoogde tegemoetkoming krijgen dus, en dat gaat vaak om mensen die aan een laag loon werken. Van die groep is bekend dat ze niet van alle voorzieningen die voor hen zijn uitgewerkt gebruikmaken, omdat ze zich geen weg kunnen banen in de administratieve jungle ernaartoe. Gaat de politiek voor hen een eenvoudig systeem uitwerken om aan gratis zonnepanelen te geraken? En nog een bedenking: zonnepanelen zijn een oplossing op middellange termijn, maar nu zijn vooral oplossingen nodig die direct impact hebben.”
“Voor mensen die in een huis wonen met een goed geïsoleerd dak is dat inderdaad veel beter”, zegt Ronny Belmans, energie-expert bij KU Leuven/Energyville. “De vergelijking loopt een beetje mank, maar verheldert toch: destijds zei men bij Broederlijk Delen over armen helpen: Geef ze geen vis, maar een kano en een vislijn. Dat is hier hetzelfde principe. Maar inderdaad: deze regeling is niet voor iedereen haalbaar. Onder anderen al niet voor appartementsbewoners.”
© Johan Eyckens
● Mensen met verhoogde tegemoetkoming betalen slechts 1 euro per test en hebben hiervoor geen voorschrift nodig.
● Zij kunnen per 2 weken 4 test afhalen ( = max 2 per week)
● De apotheek past hiervoor de derdebetalersregeling toe (de terugbetaling wordt dan onmiddellijk verrekend)
Maar opgelet, voor de toepassing van het derdebetalersysteem dien je toestemming te geven voor het delen van informatie via het gedeeld farmaceutisch dossier. Meer info over dit dossier? Bekijk dan zeker onderstaand filmpje.